MORZE MARTWE

17 listopada 2012 roku w Galerii Baszta odbył się wernisaż Agnieszki Graczew-Czarkowskiej pt. „MORZE MARTWE”.

 

Zdjęcia z wystawy:

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Foto. Dorota Kolesińska

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Zamiast tekstu o 


Morze Martwe/ źródło: Wikipedia
wystawie
PołożenieMorze Martwe (arab. ??????? ???????, Al-Bahr al-Majit, hebr. ??? ?????????????, Jam haMelach, Morze Soli) – słone jezioro bezodpływowe położone w tektonicznym Rowie Jordanu, na pograniczu Izraela i Jordanii.

Morze Martwe leży w północnej części tektonicznego Rowu Jordanu – ryftu ciągnącego się na południe do Afryki Wschodniej, na pograniczu Izraela i Jordanii. Znajduje się między wysokimi klifami i górami. Od strony zachodniej wznoszą się Góry Judzkie, a od wschodniej Płaskowyż Moabski

Historia i nazewnictwo

Ok. 17 tys. lat temu poziom wody Morza Martwego był tak wysoki, że łączyło się ono z leżącym na północ Jeziorem Tyberiadzkim.

W ciągu wieków przylegały do niego różne nazwy: Cuchnące MorzeDiabelskie Morze czy też Jezioro Asfaltowe. W Biblii nazwano je Morzem Słonym oraz Morzem Araby. Według tradycji głęboko na dnie leżą ruiny Sodomy i Gomory. Dlatego jest ono także znane jako Morze Sodomy lub Morze Lota – opisanego w Biblii świadka tragicznych wydarzeń związanych z tymi miastami. W pobliżu Morza Martwego znajduje się starożytna twierdza Masada oraz miejsce odnalezienia zwojów z Qumran.

Niezwykłe stężenie soli sprawia, że na powierzchni z łatwością unoszą się ludzie nieumiejący pływać. Rzymski wódz Wespazjan, chcąc sprawdzić to zjawisko, kazał wrzucać do wody jeńców.

Geografia

Lustro wody znajduje się w najniższym punkcie Ziemi, 418 m p.p.m. (i ciągle się obniża). Powierzchnia jeziora wynosi 1020 km2, a maksymalna głębokość – 399 m. Kryptodepresja sięga 817 m p.p.m. Długość jeziora rozciągającego się południkowo wynosi 76 km, a szerokość 4,5-16 km. Linia brzegowa jest dość wyrównana, z wyjątkiem półwyspu Lisan (język) dzielącego Morze Martwe na część głębszą północną i płytszą południową (ok. 6 m głębokości).

Jezioro to wykazuje bardzo duże zasolenie – średnio 28%. Na powierzchni zasolenie wynosi ok. 22%, a na głębokości 50 m – 36%.

Ponieważ morze jest tak nisko położone, woda z niego nie odpływa. W XX wieku ilość wody wpływającej do Morza Martwego zmniejszyła się z powodu wykorzystywania części wód Jordanu przez Izrael i Jordanię, a także zmian klimatycznych. Znaczne parowanie powoduje obniżanie się lustra wody i wytrącanie pokładów soli. W upalny dzień odparowuje aż siedem milionów ton – wyjaśnia to, dlaczego jezioro się nie rozszerza. Ale w przeciwieństwie do wody, która wyparowuje, sole i inne sole mineralne, a nawet pływające w wodzie minerały pozostają. Dlatego jest ono najbardziej słonym akwenem na Ziemi.

W związku z tak dużym zasoleniem w Morzu Martwym prawie zupełnie nie ma życia organicznego, za to z wody pozyskuje się znaczne ilości soli kuchennej i potasowej (zasoby oceniane na 43 mld ton).

Wykorzystuje się również lecznicze działanie wód i osadów błotnych. W starożytności zachęcono do picia wody w przekonaniu, że ma właściwości lecznicze. Dzisiaj już się tego nie zaleca, uważa się natomiast, że słona woda oczyszcza organizm. Znane są natomiast inne właściwości tego rejonu. W tak nisko położonym terenie (najniższa depresja świata, ponad 400 m p.p.m.) powietrze jest aż o 10% bogatsze w tlen i mikroelementy. Ciśnienie atmosferyczne dochodzi do 800 mm Hgi jest najwyższe na świecie. Dodatkowo jest nasycone bromkami. Poza tym bogate w minerały czarne błoto oraz gorące źródła siarkowe spotykane wzdłuż wybrzeża wykorzystuje się do leczenia chorób skóry i stawów. Przez lata ceniono też kosmetyczne i lecznicze właściwości balsamu pozyskiwanego z drzewa, które tu niegdyś rosło. Bardzo dobre rezultaty leczenia uzyskują tu przewlekle chorzy na astmę i alergie. Szczególnie dobre rezultaty osiąga się w zaleczeniu i łagodzeniu zmian łuszczycowych oraz w leczeniu szerokiego spektrum egzem skórnych. Niestety ze względu na trudne warunki geologiczne w okolicy znajdują się jedynie nieliczne wybudowane uzdrowiska i kilka wydzielonych dostępnych publicznie plaż. Większość linii brzegowej jest niedostępna, a chodzenie na tzw. dzikie plaże jest ryzykowne i niebezpieczne w związku z występującymi licznymi uskokami przysłoniętymi na powierzchni cienką warstwą piasku (znane są liczne wypadki zaginięć osób spacerujących w miejscach niedozwolonych).

Fauna i flora

Średniowieczni podróżnicy przynosili wiele wieści o wyjałowionym morzu, całkowicie pozbawionym ptaków, ryb i roślinności. Sądzono wręcz, że unoszące się nad nim opary są zabójcze. W ten sposób rozeszła się pogłoska o martwym, cuchnącym morzu. Prawdą jest, że z powodu wysokiego zasolenia żyją tam tylko niektóre formy bakterii, każda zaś ryba, która dostanie się tam z prądem rzeki szybko ginie.

W samym morzu nie ma sprzyjających warunków do życia, ale inaczej jest na terenach przyległych. Chociaż spora ich część jest pustynna, można znaleźć oazy z wodospadami i roślinami tropikalnymi. W regionie tym jest też sporo dzikich zwierząt. Występują tam 24 gatunki ssaków, między innymi wilk, kot arabski i koziorożec nubijski. Źródła słodkiej wody pozwalają żyć wielu płazom, gadom i rybom. Morze Martwe leży na głównym szlaku migracji ptaków, naliczono ich przeszło 90 gatunków. Należą do nich m.in. bocian czarny i biały, sęp płowy oraz ścierwnik biały.

Asfalt

Jednym z najbardziej intrygujących zjawisk Morza Martwego jest wydobywanie się z niego bituminu (asfaltu), którego grudy pojawiają się na powierzchni wody. W roku 1905 w czasopiśmie The Biblical World wspomniano o ogromnej bryle ważącej ok. 2 700 kilogramów, którą znaleziono na brzegu w roku 1834. Niektórzy sądzili, że asfalt odrywa się od dna morza i wypływa na powierzchnię wskutek trzęsień ziemi. Bardziej prawdopodobne jest to, że asfalt wydostaje się z głębi ziemi poprzez szczeliny lub struktury zwane diapirami. Gdy dotrze do dna morza i uwolni się od soli wypływa na powierzchnię.

Komunikacja

Przy południowej części Morza Martwego znajduje się izraelskie lotnisko Bar Yehuda, które obsługuje czarterowe loty turystyczne oraz samoloty prywatne.

 

 

 

Agnieszka Graczew – Czarkowska ur. 19.03.1970 w Zielonej Górze. W latach 1990-1995 studiowała w PWSSP we Wrocławiu. Dyplom (grafika artystyczna) z wyróżnieniem otrzymała w 1995. W 1994 otrzymała stypendium dla młodych twórców – Wrocław. W 1997 roku założyła i do 1998 prowadziła autorską Galerię Grafiki i Rysunku JaPtak we Wrocławiu. W latach 1998-2000 tworzyła i prowadziła autorską Pracownię Grafiki Artystycznej – Akademia Multimedialna w Gdańsku. Po powrocie do Zielonej Góry zajęła się zakładaniem pracowni Arteterapii (OTZ); prowadziła ją w latach 1997-2007. Od 1998 zaproszona do współpracy prowadzi zajęcia z zakresu arteterapii, integracji sztuk oraz warsztatów artystycznych na Uniwersytecie Zielonogórskim (KSiKP, obecnie Instytut Sztuk Wizualnych). W 2003 otrzymała stypendium twórcze prezydenta miasta Zielonej Góry. W tym samym roku zostaje laureatką Złoty Wawrzyn za cykl ilustracji do tomiku Rozmowy z Rimbaudem Cz. Sobkowiaka (wyd. Muzeum Ziemi Lubuskiej). W latach 2007-2008 jako dziennikarka Radia Zachód tworzyła cykl autorskich audycji radiowych dotyczących sztuki (ok.150 edycji). We współpracy z muzykiem O. Strawińskim stworzyła wiele form reportażowych oraz feater’ów; w 2008 otrzymali nagrodę specjalną za obraz dźwiękowy Ogłodniała w Ogólnopolskim Konkursie na Reportaż Radiowy, Radio PiK – Bydgoszcz. Przez wiele lat, od 2006 roku publikuje teksty o sztuce (m.in. w katalogach, piśmie literacko-artystycznym ProLibris, EXIT i innych). Prowadzi autorskie twórcze warsztaty dla dorosłych oraz warsztaty kreatywne dla dzieci i młodzieży (Zielona Góra, Drzonków – Sucha, Gorzów Wlkp., Rawicz). Współpracuje w ramach projektów UE (warsztaty kreatywne dla osób niepełnosprawnych; TIS, Silni Duchem).

Wybrane wystawy indywidualne:

 

1995 – Obszar przeczucia I / Muzeum Ziemi Lubuskiej – Zielona Górze,

promocja im. Klema Felchnerowskiego;

 

1995 – Obszar przeczucia II / galeria „Pod Kolumnami” – Wrocław;

 

2000 – Moje taroty 1990-2000 / Amberif – Gdańsk;

 

2002 – Otwarcie / Kościuszki 7/5 – Zielona Góra;

 

2003 – Ciało / BWA – Zielona Góra;

 

2004 – (R) – ewolucja / galeria Nowy Wiek, MZL – Zielona Góra;

 

2007 – AZJA 36h – survival in Art / BWA – Zielona Góra;

 

2008 – sztuka kochania / galeria Nowy Wiek, MZL – Zielona Góra;

 

2008 – 26, 5 m kw. / galeria Baszta – Zbąszyń;

 

2009 – bezsenność / Galeria BWA – Miejski Ośrodek Sztuki – Gorzów Wlkp.;

 

2010 – ŹRÓDŁO / Galeria Miejska – Wrocław;

 

2011 – Rzeczy. / Galeria MBWA – Leszno;

 

2011 – AMSTERDAM / Galeria ZPAP ProArte – Zielona Góra;

 

2012 – 6 / Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w Międzyrzeczu – Obrzyce, Międzyrzecz

 

 

Wystawy zbiorowe:

 

Kłodzko, Wrocław, Warszawa, Lublin, Słubice, Szklarska Poręba, Świeradów Zdrój, Gdańsk, Gorzów Wlkp., Rawicz, Toruń, Zbąszyń (Experyment), Zielona Góra, Litwa, Niemcy, Rumunia.

 

Agnieszka Graczew – Czarkowska Tel. kom. 665 220 939

 

Dodaj komentarz


*